1 bài viết được tổng hợp từ các nguồn khác nhau với cách trình bày khá hấp dẫn và thú vị. Tuy nhiên có những câu, những đoạn viết hơi lủng củng giống như là bản dịch từ tiếng nước ngoài mà chưa chuyển hẳn thành Tiếng Việt. Bài viết đã được lược bỏ những đoạn dài dòng hoặc tình tiết nhảm nhí để cho dễ theo dõi.



Chiến Tranh Napoleon : Nhím và Cáo.

( spiderum.com )

Bài viết về giai đoạn 1789 - 1815 ở châu Âu.

Austerlitz

Lúc đó đang là mùa đông, tuyết bao phủ khắp ngôi làng Austerlitz, một ngôi làng trước đó chẳng ai biết đến sự tồn tại của nó và chắc nó cũng không có trên bản đồ thời bấy giờ. Tuy nhiên, thứ lưu lại ấn tượng sâu sắc trong tâm trí những người trải qua ngày hôm đó, 2 tháng 12 năm 1805, không phải là cái lạnh giá buốt hay là sương mù dày đặc quyện với mùi máu và mùi lưu huỳnh từ những nòng pháo bị bỏ rơi, mà đó là những tia nắng chói chang xé toang màn sương xóa đi sự hỗn loạn, những hình thù mờ ảo, dẫn đường cho những con người quả cảm tiến lên phía trước để rồi vài tiếng sau, cũng chính những tia nắng đó rọi lên lá cờ ba sọc tung bay trên cao nguyên Pratzen ngay sát ngôi làng. Người ta gọi đó là " mặt trời Austerlitz " ( soleil d'Austerlitz ).  

Ngày hôm đó, đại quân Pháp ( Le Grande Armée ) của Hoàng đế Napoleon Bonaparte đã đánh bại toàn bộ liên quân Áo và Nga được sự hậu thuẫn tài chính và vũ khí của nước Anh. Mọi chuyện chấm dứt chỉ bằng một đợt tấn công đúng lúc đúng thời điểm, đẹp như mô tả trong sách giáo khoa mà Napoleon gọi là : " Một cú đấm chính xác và mọi chuyện sẽ chấm dứt " ( " One sharp blow and it will be over " ). Nếu sương mù không tan đi kịp thì quân Pháp sẽ lạc đường, tan sớm hơn thì vị trí bị bại lộ, nếu quân Áo và Nga không rời bỏ vị trí chiến đấu thì quân Pháp sẽ bị áp đảo. Mất cao nguyên Pratzen, toàn bộ quân Áo và Nga tan rã và mất tất cả danh dự, tinh thần đều tan biến. Hoàng đế Áo Francis như kẻ mất trí, Sa hoàng trẻ tuổi Alexander khóc lóc như một đứa con nít. Còn Thủ tướng Anh William Pitt bị sốc nặng vì thất bại này và, do sức khỏe từ trước đến giờ đã yếu, trở nên suy sụp và qua đời vào ngày 23 tháng 1 năm 1806.

Những người phân tích về bộ óc thiên tài của Napoleon sẽ luôn mãi ngợi ca về trận đánh này bởi vì nó không chỉ thể hiện đầy đủ mọi tinh túy trong nghệ thuật dụng binh, đánh lừa, tâm lý chiến, đặc biệt là canh thời gian chuẩn xác, mà nó còn thay đổi toàn bộ cách châu Âu nghĩ về chiến tranh. Toàn bộ chiến dịch năm 1805, với Austerlitz là đòn kết liễu, thực sự là một cú sốc lên toàn lục địa. Những cuộc đụng độ giữa Napoleon với kẻ thù những năm trước đó ở Italy chỉ như là món khai vị.

Lần gần nhất tôi đến Sa Pa cũng cách đây cả nửa thập kỷ rồi, từ cái thời còn chưa có cáp treo, đi cùng ông bà bố mẹ, thành ra mọi người không leo nổi đến đỉnh. Chính vì thế mà lần này tôi quyết tâm “ phục thù ”, đi cùng lũ bạn trẻ khoẻ như này càng không ngại. Nói gì thì nói, việc đặt chân đến nơi gọi là “ nóc nhà Đông Dương" là một điều đáng để tự hào lắm chứ bộ !

Từ trung tâm thị trấn, chúng ta có thể đi tàu hoả đến thẳng ga cáp treo. Ngồi bên trong toa tàu nhìn ra cả thị trấn Sa Pa sương khói mờ ảo, một bên là nhà cửa san sát, bên là núi đồi trập trùng, phía dưới còn có những thung lũng, những cánh đồng ruộng bậc thang .......

Khi tàu hỏa chạy qua đường hầm cuối cùng để lên đến sân ga đi Fansipan, đón chúng tôi là một nhà ga hình mái vòm phủ kính lộng lẫy. Liên tưởng dễ nhất thì hơi giống ....... nhà kính ươm cây giữa đồi hoa hướng dương. Và đứng từ góc tàu đi lên này chụp hình giữa vườn hoa thì đẹp thôi rồi ! À, yên tâm là sẽ chụp được vì có một con đường nhỏ để đi xuống vườn hướng dương nha. Trước khi lên Fansipan, tôi có tham khảo trước một vài review trên mạng, thì dân tình bảo lên nhà ga này thôi rồi ....... đi về cũng được. Vì nơi này “ tây ” quá, giống châu Âu quá, “ sống ảo ” thế là đủ rồi ! Nào là lối kiến trúc nhà ga Pháp hiện đại, đồi hoa hướng dương và cánh đồng cỏ roi ngựa tím mộng mơ ( mà mọi người cứ cãi nhau là hoa oải hương hay hoa sim, cuối cùng là cỏ roi ngựa tím ạ ), rồi còn có cả lễ hội nữa. May mắn thay chúng tôi đi chuyến này đúng đợt Sun World tổ chức lễ hội “ Vũ điệu trên mây ”, nếu ai còn đi Sa Pa đến tháng 10 năm nay thì vẫn kịp xem nhé !

Dân tình bảo lên nhà ga thôi là đủ, nhưng ai lại thế, mục đích chính của chúng tôi là đỉnh Fansipan cơ mà ( cho dù đi bộ ở nhà ga chụp ảnh xong cũng mỏi nhừ chân rồi ). Tất cả mệt nhọc, tất cả băn khoăn đều tan biến khi tôi đứng trước buồng cáp treo để di chuyển lên Fansipan, thay vào đó là ....... Trời ơi, trong đoàn 4 người thì cả 4 đứa giờ mới biết ..... đều sợ độ cao !

Ngồi bên trong cáp treo, 4 đứa 4 góc buồng, dù sợ nhưng đáng nhớ lắm ! Hoà mình vào không gian hùng vĩ của núi rừng đã trở thành một trải nghiệm vô cùng đáng nhớ của chúng tôi khi đến với Sa Pa. Ở độ cao này, chúng ta có thể ngắm nhìn núi rừng bên dưới với những cây gạo, cây cơi, cây mít hay vô vàn loài hoa như đỗ quyên, hoa lan ....... Thỉnh thoảng, đâu đó lại xuất hiện những con suối chảy trắng xoá như dải lụa vắt ngang qua triền núi. Có đi thì mới biết, công nhận thiên nhiên nước mình đẹp quá, những khung cảnh như này quý giá vô cùng .....

Những đặc sản Hàn Quốc làm ấm lòng du khách trong mùa lạnh.


( vnexpress )


Nhiều món mì, canh của xứ Hàn với hương vị đậm đà được người Việt yêu thích.

Jajangmyeon ( Mì tương đen )

Mì tương đen Jajangmyeon là món ăn phổ biến ở Hàn Quốc có nguồn gốc từ Trung Hoa. Thành phần chính là tương đen từ đậu nành lên men ( chunjang ), xào với rau củ cắt nhỏ và thịt bò, lợn hoặc hải sản.

Jajangmyeon có giá phải chăng và rất dễ tìm ở các khu ăn uống. Món này thường được ăn trong ngày hội độc thân Black Day của người Hàn ( 14/4 ), và được vinh danh là một trong 100 biểu tượng văn hóa của Hàn Quốc.

Seolleongtang ( Canh xương bò hầm )

Chắc hẳn những ai là tín đồ phim Hàn Quốc đều biết canh xương bò hầm nổi tiếng là món bổ dưỡng thường được đem biếu. Seolleongtang chế biến từ xương bò ninh nhừ trong 10 giờ cho đến khi nước có màu trắng sữa và thịt bò chín, được phục vụ cùng với cơm trắng hoặc mì sợi và ăn kèm với kim chi cay. Món ăn này thường bán trong các nhà hàng, quán ăn lâu năm và không quá đắt đỏ.

Kalguksu ( Phở thủ công kiểu Hàn Quốc )

Không chỉ ở Việt Nam mới có phở, Hàn Quốc cũng có một loại mì sợi giống phở được làm thủ công do người thợ sử dụng dao để cắt, gọi là Kalguksu.

Món này thường được chan nước dùng ninh từ xương ăn kèm với những miếng thịt gà hoặc bò băm. Có nơi còn cho thêm màn thầu vào tô cho đầy đặn nhiều vị. Vì là món thủ công nên không có nhiều nơi bán Kalguksu.

Janchi-guksu ( Mì yến tiệc )

Janchi-guksu có nghĩa là mì yến tiệc, bởi trong văn hóa ẩm thực Hàn Quốc, mì tượng trưng cho cuộc sống trường thọ và hạnh phúc nên thường xuất hiện trong các tiệc mừng năm mới, sinh nhật, mừng thọ, đám cưới.

Nhiều người gọi vui món này là “ mì không người lái ” vì thành phần ít ỏi trong tô mì, chỉ gồm trứng, bí ngòi và đậu hũ. Hương vị của mì thanh tao, thích hợp để ăn nhẹ. Janchi-guksu thường được bán trong các nhà hàng và các quán ăn chuyên mì với giá không hề đắt.

Naengmyeon ( Miến cay lạnh )

Tuy có nhiệt độ lạnh và được dùng nhiều vào mùa nóng ở Hàn Quốc nhưng thực chất, Naengmyeon vốn là món ăn mùa đông truyền thống của người Triều Tiên.

Sợi mì nhỏ giống miến Việt Nam, làm từ bột sắn dây, kiều mạch, rong biển. Theo truyền thống, miến được phục vụ trong một bát kim loại đựng nước dùng ướp đá lạnh, rau sống thái chỉ, vài lát lê Hàn Quốc và thường thêm một quả trứng luộc hoặc thịt lạnh. Khi ăn, khách nêm thêm mù tạt cay và giấm. Miến lạnh Naengmyeon thường có trong các hàng đồ nướng lẩu như một món để làm dịu sự cay nóng.

Dakgalbi ( Gà xào cay )

Gà xào cay có giá rẻ, thường được phục vụ theo mẻ lớn. Trước đây, món này được quân lính và sinh viên yêu thích, sau này trở thành một trong những đặc sản quốc dân của xứ Hàn.

Thành phần gồm gà ướp gochujang ( một loại sốt từ xì dầu ) được xào cùng các loại rau ( thường là bắp cải ) trên chảo gang lớn, kèm sốt cay và các loại món phụ như bánh gạo, phô mai.

Dakgalbi bán phổ biến ở vùng Chuncheon nơi có nguồn thịt gà ngon. Các bạn có thể ăn trưa trong hành trình đi đảo Nami.

Banchan

Banchan là tên gọi chung cho các món ăn phụ đặt trong chén đĩa nhỏ ở giữa bàn để mọi người có thể dùng chung. Theo quy định, con số banchan trên bàn có thể là 3 - 5 - 7 - 9 - 12 món như rong biển, các loại kim chi, trứng, miến trộn, thịt kho, thịt nướng .....

Tuy là món phụ nhưng nếu thiếu banchan, bữa ăn sẽ trở nên sơ sài và bị nhạt miệng. Thông thường, khi ăn bất cứ món chính nào, bạn đều được phục vụ thêm banchan miễn phí. Các món phụ luôn được phục vụ trước để thực khách nếm khai vị lai rai, trong quá trình bữa ăn nếu thiếu sẽ được bổ sung, và để nhâm nhi khi kết thúc bữa ăn.

gay cấn, hấp dẫn hệt như trong các bộ phim hình sự của Hong Kong .


Những người giết Giáo sư Nguyễn Văn Bông bây giờ ở đâu ?

( Khánh Linh )


Gần 12 giờ trưa Thứ Tư 10 / 11 / 1971, chiếc xe chở Giáo Sư Nguyễn Văn Bông vừa từ đường Trần Quốc Toản quẹo phải vào đường Cao Thắng, chạy chậm lại để ngừng đèn đỏ ngay ngã tư trước khi quẹo trái vô đường Phan Thanh Giản. Xe vừa ngừng, một thanh niên chạy đến gần và ném xuống gầm xe của Giáo sư Bông một chiếc cặp trong đựng mìn chống tăng MK6. Sau đó anh ta băng qua đường và nhảy lên một xe Honda 90 có người đã nổ máy chờ sẵn, vọt luôn vào một con hẻm. Lựu đạn nổ, Giáo Sư Bông và người cận vệ của ông thiệt mạng.

Những sát thủ

Chiếc xe gắn máy biến nhanh vào một con hẻm trên đường Cao Thắng. Do đã tập luyện thuần thục trước khi ra tay, chỉ trong vòng 3 phút, xe đã ra đến đầu hẻm phía bên kia và biến mất trên đường Trần Quốc Toản. Người lái xe và cũng là người điều khiển vụ ám sát là Vũ Quang Hùng, sinh viên năm thứ ba Đại học Khoa Học Saigon và là thành viên của tổ trinh sát vũ trang Ban An Ninh T4. Người ngồi sau xe honda là Lê Văn Châu, trung úy quân đội VNCH nhưng đồng thời cũng là cơ sở của An Ninh T4. Người cung cấp sáu trái lựu đạn MK6 cho hung thủ là Nguyễn Hữu Thái, kiến trúc sư, cựu chủ tịch Tổng Hội Sinh Viên Sài Gòn, lúc đó đang là trung úy chiến tranh tâm lý tại Sài Gòn.

Ngay sau khi vụ ám sát xảy ra, Hùng và Châu được đưa ra bưng để tránh mũi dùi điều tra của chính quyền, họ chỉ trở về Sài Gòn sau ngày 30 tháng 4, 1975. Lê Văn Châu về làm việc cho Báo Tuổi Trẻ, còn Vũ Quang Hùng được đưa về làm Chủ tịch Ủy ban Nhân dân quận 3 nhưng sau đó không lâu Hùng nhảy sang lãnh vực báo chí. Hùng sanh năm 1945 tại Nam Định, bắt đầu viết báo từ 1964, cho đến nay đã kinh qua các chức vụ phó tổng biên tập báo Công an Thành phố Hồ Chí Minh, tổng biên tập tạp chí Người Du Lịch, biên tập viên Báo Pháp Luật Thành phố Hồ Chí Minh

Tháng 7 / 2004, Vũ Quang Hùng dưới tên nhà báo lão thành Quang Hùng xuất bản tập sách “ Phóng Sự Điều Tra ” trong đó ghi lại những kinh nghiệm mà Hùng đã “ đúc kết, học hỏi, thậm chí va chạm trong suốt 40 năm làm báo ”. “ Chiến công ” của Vũ Quang Hùng đã được chính ông ta kể lại trong một bài đăng trên tạp chí Đứng Dậy của Linh Mục Chân Tín năm 1976. Tháng 4 / 2000, trong dịp kỷ niệm 25 năm chiến thắng 30 tháng 4, nhà báo chuyên về các đề tài tình báo Nam Thi của báo Thanh Niên cũng kể lại chuyện này, trong đó ghi rõ vai trò trợ giúp đắc lực của Nguyễn Hữu Thái.

Biệt động thành hay sinh viên tranh đấu ?

Vào thời điểm tham gia vụ ám sát Giáo sư Bông, Nguyễn Hữu Thái chỉ mới là cơ sở của An ninh T4 chứ chưa phải là thành viên chính thức. Sau này Thái được bổ về tổ điệp báo A10 vào những năm gần 1975 khi An ninh T4 cần gây dựng thêm nhiều cơ sở để đáp ứng với tình hình sôi động. An ninh T4 là tổ chức phụ trách hoạt động an ninh chính trị nội thành Sài Gòn trong chiến tranh. Tất cả những lệnh ám sát trong thời gian này đều phát ra từ người chỉ huy trực tiếp lúc ấy là Thái Doãn Mẫn, sau này là đại tá phó giám đốc công an Thành Phố Hồ Chí Minh.

Sáng ngày 30 / 4 / 1975, sau khi nghe tin bộ đội đang vào Sài Gòn, Thái cùng với ký giả Nguyễn Vạn Hồng và giáo sư Huỳng Văn Tòng băng xanh đỏ trên cánh tay chạy ra đường Hồng Thập Tự đón dẫn đường đoàn xe tăng đang tiến vào Dinh Độc Lập. Tại đây, Thái là người chạy theo anh bộ đội xe tăng Bùi Quang Thận lên nóc dinh Dinh Độc Lập để cắm cờ, Thận không biết sử dụng thang máy và đã bị ngã khi tông vào cửa kính vì chưa bao giờ nhìn thấy cửa kính. Thái cũng có công giúp thâu băng lời đầu hàng của Tổng thống Dương Văn Minh tại đài Phát thanh Sài Gòn. Lúc này, Thái và Tòng có dịp chứng tỏ sự quan trọng của mình khi được xưng danh tánh trước khi giới thiệu Dương Văn Minh đọc lời tuyên bố đầu hàng. Sau này Nguyễn Hữu Thái luôn tìm cách che giấu những hoạt động cho An ninh T4 của mình, chỉ luôn tự nhận thuộc thành phần thứ ba hoặc là một thành phần của lực lượng sinh viên tranh đấu.

Chính phóng viên đài BBC cũng đã bị lừa khi họ cho rằng Thái “ không phải là người ở phía bên kia mà đã từng tham gia phong trào đấu tranh sinh viên ở Sài Gòn ”. Trong buổi phỏng vấn ngày 19 / 5 / 2005 với BBC về một cuốn sách nhỏ do Nguyễn Hữu Thái viết, trong đó kể lại những chuyện xảy ra tại dinh Độc lập và đài Phát thanh Sài Gòn vào ngày 30 tháng 4, Thái cho phóng viên biết cuốn sách của Thái đã không được phép xuất bản tại Việt Nam vì những chuyện Thái kể không phù hợp với những chi tiết của phiên bản chính thức về những chuyện xảy ra trong Dinh Độc Lập sáng ngày hôm ấy.

Cái vinh quang của người chiến thắng không thể nào lại có thể chia sẻ với một kẻ cứ ngỡ rằng sẽ có một chỗ cho thành phần thứ ba. Quả thật, vì không có chỗ cho một thành phần như vậy nên Thái đành phải trở về sống bằng nghề kiến trúc và dạy học của mình, ngoài ra Thái cũng trở thành nhà nghiên cứu Phật giáo. 

Vụ mưu sát Giáo sư Bông năm 1968

Nhà báo Nam Thi của Thanh Niên trong các số báo cũng đã xác nhận 2 người chịu trách nhiệm về vụ ám sát hụt Giáo sư Bông vào tháng 8 / 1968 chính là luật sư Đỗ Hữu Cảnh và công nhân Trần Văn Hoành. Vũ khí dùng trong vụ ám sát không thành này là một trái nổ C4 nặng 4 kg đựng trong một chiếc cặp học sinh ..... Giáo Sư Bông may mắn thoát chết trong vụ này do vừa đi sang một phòng khác lúc mìn phát nổ.

Sau 1975, Hoành trở thành sĩ quan an ninh trong ngành công an, còn Cảnh thì cũng giống như trường hợp của Thái, nổi lên như một sinh viên tranh đấu ở Sài Gòn nhưng thật sự lại là thành viên tổ vũ trang tuyên truyền của công vận và sau này là thành viên tổ điệp báo A10 của An ninh T4. Năm 2005, khi người dân Sài Gòn xôn xao về việc thanh lý những hậu quả của vụ Epco – Minh Phụng, người dân được biết đến tên một người đứng tên làm giám đốc cho nhiều công ty của Liên Khui Thìn là Đỗ Hữu Cảnh.

Sau khi tòa án tuyên bố tịch biên tài sản của Liên Khui Thìn và cơ quan thi hành án đã kê biên hơn 100.000 thước đất dự án của công ty Hồng Long, Đỗ Hữu Cảnh vẫn tiếp tục rao bán những khoảnh đất này cho hơn 500 người mua. Việc lường gạt này đưa đến những vụ kiện tụng, đến lúc đó nhiều người mới bật ngửa ra khi được biết kẻ làm ăn lươn lẹo và lường gạt này lại là một luật sư.

( Trí Thức Trẻ )

Thật lòng mà nói thì trong một khoảng thời gian dài, tôi đã tự hỏi bản thân ý nghĩa của việc đi du lịch là gì ? Nhất là giữa cái thời đại mà người ta không còn đi để khám phá hay trải nghiệm nữa mà chỉ là lên Instagram, tìm vài góc chụp hay ho rồi bắt chước y xì như thế. Và ngay cả những lịch trình trăm người như một mà dân tình vẫn truyền tay nhau từ năm này sang năm khác nữa. Cứ đi Đà Lạt là phải chụp với bức tường vàng, cứ tới Hội An là phải tìm bằng được một cái nóc nhà nào đó để có một con ảnh toàn cảnh cho bằng bạn bằng bè. Hành trang sau những chuyến đi đến cuối cùng chỉ là một album ảnh cộng vài trải nghiệm nhạt nhoà, thậm chí là đã-ở-đó nhưng lại chẳng-thật-sự-ở-đó.

Thế còn Đà Nẵng ?

Đà Nẵng vẫn luôn là một trong những điểm đến số 1 với giới trẻ, vị trí rất dễ đi với cả hai miền, phong cảnh tuyệt vời, bờ biển đẹp rực rỡ và hơn hết là quá trời những cafe, quán xá ngon lành. Chưa hết, bình thường, nhắc đến thành phố biển, người ta chỉ nghĩ đến tắm biển và nghỉ dưỡng, đi cafe ăn uống là hết ngày. Thế nhưng, Đà Nẵng luôn biết cách "chiêu đãi" những ai ghé thăm bằng những hoạt động, những sự kiện mới mẻ được tổ chức quanh năm. Bất cứ lúc nào bạn ghé Đà Nẵng, bạn cũng thấy thành phố này có những điều mới lạ để mình khám phá và tận hưởng. Một thành phố của những cuộc hội hè miên man ! 

Vậy nên với chuyến đi Đà Nẵng lần này, cả đám quyết định lên đường với một trái tim rỗng - không kì vọng hay hứa hẹn điều gì và một cái đầu rỗng - không có lịch trình cụ thể, nước tới đâu nhảy tới đó. Nghe cũng hơi phiêu nhưng thôi cứ nhủ lòng là “ liều ăn nhiều" vậy. Và hành trình vẽ nên một Đà Nẵng đậm chất mùa hè bắt đầu từ đây :

Dù đã quen với cảnh “ một là luôn nắng nóng, hai là luôn nắng nóng nhiều ngày" ở Sài Gòn nhưng thời tiết của Đà Nẵng khi hè đến thật sự là không đùa được đâu. Nhiệt độ vào ban ngày rơi vào tầm 34-38 độ C, đủ để “ nướng chín"... cả tâm hồn lẫn thể xác của bạn chỉ sau khoảng 5-10 phút tung tăng ngoài đường. Thế nên lời khuyên đầu tiên và quan trọng nhất chính là hãy thủ sẵn mọi thể loại “ vũ khí" giúp vượt qua cơn nóng này nhé : áo khoác, khẩu trang, nón, kem chống nắng, xịt khoáng, thuốc chống sốc nhiệt nữa !

Vết dầu loang - giới hạn của sự tự do.


( spiderum.com  : lược trích )


Thoạt tiên chúng ta sẽ phản đối việc ghép 2 khái niệm đối lập : giới hạn với tự do, bởi đã có tự do thì không thể có giới hạn, không có xiềng xích. Tuy nhiên trên thực tế, dân chủ luôn được và phải được đóng khung trong một giới hạn pháp chế nhất định, tạm gọi là giới hạn dân chủ. Ranh giới của giới hạn dân chủ chưa thể là những đường thẳng kẻ ngay ngắn, trên thực tế, giới hạn dân chủ giống những vệt dầu loang trên mặt biển, không thẳng tắp ngay ngắn, nó lượn sóng và rất dễ bị đứt, gãy. Để chứng minh cho tính chất dễ đứt, gãy của giới hạn tự do, việc phân tích một vài ví dụ nhỏ về tự do báo chí ở các quốc gia có nền báo chí phát triển trên thế giới có thể phần nào giúp đưa ra câu trả lời.


- Tự do báo chí nghĩa là không phụ thuộc, không chịu áp lực từ chính quyền về nội dung xuất bản : Đây là một trong số những luận điểm được nhiều người chia sẻ. Báo chí Việt Nam vẫn thường bị xem là không có tiếng nói về những vấn đề nhạy cảm trong xã hội, chịu sự quản lý và sức ép của chính quyền dẫn đến “ tự do báo chí ” là thứ gần như không tồn tại. Tuy nhiên, việc can thiệp của chính quyền vào nội dung báo chí xuất bản có tồn tại trên thế giới, đặc biệt là ở các quốc gia có nền dân chủ báo chí phát triển hay không ? Sự thật là nó vẫn luôn tồn tại. Vậy tại sao chính quyền lại cần can thiệp vào nội dung xuất bản của báo chí ? Điều này xuất phát từ xung đột lợi ích giữa báo chí và chính quyền khi báo chí thực hiện quyền được thông tin đến công chúng, quyền được tác nghiệp một cách tự do, quyền tự do ngôn luận ; còn nhà nước và chính quyền lại đấu tranh để bảo vệ quyền được bảo mật những thông tin chưa có sự kiểm chứng, thông tin nhạy cảm dễ kích động và ảnh hưởng đến an ninh và an toàn quốc gia, tất nhiên cũng là quyền được thực hiện nghĩa vụ của họ được giao với môi trường thuận lợi.  

Một ví dụ để minh họa : Trong suốt nhiều năm qua, chính quyền Hàn Quốc liên tục bắt giữ, khởi tố và truy tố những cá nhân thể hiện quan điểm ủng hộ chính quyền Bắc Hàn – Triều Tiên trên phương tiện thông tin đại chúng. Điều này ở góc độ tự do báo chí, tự do ngôn luận tất nhiên bị thế giới lên án do nó vi phạm đến quyền tự do ngôn luận, tự do quan điểm chính trị. Việc ủng hộ Triều Tiên ( cho dù chính quyền Triều Tiên bị cả thế giới lên án, bị ghét đi chăng nữa ) vẫn là quyền chính đáng, và việc Chính Phủ Hàn Quốc thể hiện sự áp chế với các cá nhân đó là sự vi phạm về nhân quyền. Ở đây ta có thể nhận thấy tính 2 mặt của tự do. Nếu Triều Tiên xấu, chúng ta cho rằng việc ủng hộ Triều Tiên là hành động cần phải cấm và Hàn Quốc đã làm đúng. Tuy nhiên, nếu Triều Tiên tốt, việc làm của chính phủ Hàn Quốc là hành động đáng lên án. Song việc đánh giá Triều tiên xấu hay tốt lại là việc quá khó và “ cảm tính ”, thế nên cho dù Triều Tiên tốt hay xấu, chúng ta vẫn phải xem hành động của chính phủ Hàn Quốc là vi phạm quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí.  

TRÀ VỚI NƯỚC ANH – NGƯỜI BẠN MỚI NHƯNG ĐẬM TÌNH.


( spiderum.com )


Thế kỷ thứ 17, trà đến các nước Tây và Bắc Âu như là một sản vật do thành quả của ngành hàng hải và những cuộc phát kiến địa lý. Từ lúc người Anh và Bồ Đào Nha mang những gói trà đầu tiên đến Châu Âu, cho đến khi nó trở thành loại thức uống phổ biến trên toàn “ lục địa già ”, đó là một quá trình dài gắn liền những giai đoạn lịch sự quan trọng. Tuy Châu Á là quê hương của cây trà, nhưng khi đến Châu Âu, trà lại đóng một vai trò không nhỏ trong việc định hình văn hoá ẩm thực của nhiều quốc gia tại lục địa này, một trong số đó không thể không kể đến Vương quốc Anh.

Nếu bạn nghĩ người Anh phát hiện ra cây trà và mang nó đến Châu Âu thì bạn đã nhầm. Nhiều tài liệu cho rằng hoàng gia Bồ Đào Nha mới là những người Châu Âu đầu tiên mang trà về từ Trung Quốc. Về mặt thương mại, thương nhân Hà Lan mới là những người nhập những lô trà đầu tiên vào Châu Âu ( 1606 ) và rất nhanh sau đó, trà đã lan rộng khắp Tây và Bắc Âu.


Trà đến Anh hơi muộn

Năm 1658, tờ Mercurius Politicus Luân Đôn cho đăng một bài viết về loại thức uống đến từ Trung Quốc đang được bán tại một quán café trong thành phố. Tại thời điểm đó trà chưa thực sự phổ biến và nó là một loại hàng hoá cực kì sang chảnh và đắt đỏ. Mặc dù được báo giới để mắt tới nhưng trà chưa thực sự gây được ấn tượng lớn trong xã hội Anh, mãi cho đến khi cô gái trẻ tên Catherine thuộc họ Braganza ( Hoàng tộc Bồ Đào Nha ) kết hôn với Vua Charles Đệ nhị ( Anh ) vào năm 1662, lúc ấy trà mới bắt đầu lên ngôi.

Trước đến với Vua Charles Đệ nhị, cô tiểu này đã bị hương trà làm cho say đắm. Và tất nhiên khi trở thành nữ hoàng của Anh quốc, Catherine đã gieo rắc thói quen dùng trà trong khắp hoàng gia. Để trở nên tân thời, hoàng tộc Anh thời đó cũng phải học uống trà !

Cũng tại thời điểm này, vua Charles đã trao quyết định cho Công ty Đông Ấn Anh quốc ( East Indian Company ) độc quyền trong việc giao thương với Ấn Độ và các nước Châu Á. Công ty này đã chiếm tầm ảnh hưởng vô cùng to lớn ở thế kỷ tiếp theo, trong đó có việc nhập khẩu trà từ Ấn Độ và Trung Quốc. Chưa hết, Bombay ( Munbai, Ấn Độ - thuộc địa của Anh lúc bấy giờ ) cũng là “món quà” mà Charles đã trao cho công ty này, việc này làm cho Bombay trở thành trung tâm sản xuất trà không lâu sau đó.

Quy Nhơn xanh biếc nhìn từ trên cao.


( vnexpress )


Đến các làng chài, hòn đảo quanh Quy Nhơn, du khách sẽ được ngắm đã mắt màu xanh ngọc bích của nước biển nơi đây.

Thành phố Quy Nhơn có nhiều vùng biển đảo đẹp, thích hợp để tắm, lặn ngắm san hô. Một trong số đó là bãi biển trong làng chài Nhơn Hải. Nơi này cách trung tâm thành phố gần 20 km, bạn có thể thuê taxi (250.000 đồng một chiều, 4 chỗ) hoặc xe máy để chạy đến đây.

Để đến Nhơn Lý, Nhơn Hải, từ trung tâm thành phố du khách đều phải qua cầu Thị Nại. Đây từng là cầu vượt biển dài nhất Việt Nam (2,5 km), trước khi cầu Tân Vũ - Lạch Huyện, Hải Phòng đưa vào hoạt động.

Thành phố Quy Nhơn nhìn từ núi Vũng Chua. Đây được coi là nơi đẹp nhất để ngắm toàn cảnh thành phố từ trên cao. Nhiều du khách thường chọn ngọn núi này để dã ngoại, ngắm bình minh hoặc hoàng hôn.

Đảng this đảng that.


( Ngầu Pín )


Đảng Cộng sản là đại diện cho anh em khố rách, nghèo vãi cứt ra, anh em nghèo đc cái là rất lì đòn, bản lĩnh, chịu cực khổ quen, nếm mật nằm gai và đéo sợ chết, nghèo thì còn gì mà mất ? Các Đảng phái lớn ở VN đều do anh em Nghệ An bùng sang Thái rồi Tầu, lập đảng bên tầu rồi về VN quậy, cướp đc chính quyền. Anh em Đảng viên rất nhiều, vào đảng thì hoạn lộ thênh thang, cũng đỡ hơn anh em no - Đảng. Dĩ nhiên anh em nghèo làm thủ lĩnh Đảng thì phải nghèo, giả vờ mặc áo vá, mặc giản dị, đong gạo phải bớt ra 1 nắm để cho anh em nghèo, đéo dám xoạc ẩu, có thịt bò rán thì chỉ dám cắn khẽ khàng mà thôi. Anh em nghèo dĩ nhiên làm kinh tế như c.ứt, chỉ đánh nhau là giỏi, còn đâu đi xin viện trợ các nước giàu hơn, nói nôm na là ăn mày khi phá hết các thứ đánh cướp đc. 

Đỉnh điểm là dân đói thối mồm dạo 198x, lạm phát lên cả 10.000 % , đói hơn anh em Venezuela bây giờ nhiều. Đảng sợ vãi lon ra, lập tức thay đổi, hóa ra tư bản theo cơ chế thị trường giữ cái đuôi " định hướng XHCN " để chữa thẹn, 1990 là mở cửa bắt tay với anh em thế giới. Từ đó VN giàu dần đều, từ cái đài hay xe đạp phải mang đi đăng kiểm, giờ anh em lái ô tô tắc cả đường. Mình ban khen đảng, anh em Đảng đã thực sự thành tư bản đỏ. Cứ dân giàu nước mạnh là ok, dù còn nhiều thằng con mất nết nhưng con đường đang đi là đúng. Đảng dù đang mang tên cộng sản cũng đé0 quan trọng, Nó chỉ là cái màu áo đỏ của 1 anh tư bản.

Quý anh ra khỏi Đảng thì cứ ra, nhưng khi vào đảng các anh thề bồi ở cùng với nó mấy chục năm, vinh thân phì gia, dù đéo cám ơn đảng 1 câu nhưng khi ra đi thì đừng nói lời cay đắng, cứ lặng ngắt mà đi. Oang oang cái mồm chỉ chứng minh các anh là quân lật lọng đáng khinh. Cái gì cũng có lí do của nó, quý anh chị thiện lành ạ, mình phân tích nhân vật NN lừng danh là anh chị hiểu vấn đề. Anh em cần nhớ năm 1932, Nam kì là đất Pháp, gọi là thuộc địa, công dân thuộc địa có đặc quyền hơn công dân bảo hộ. ví dụ người Annam phải cần visa để vào đất pháp như nam ky, hanoi haiphong .....v.v.... , thời kỳ đó gọi là giấy thông hành, phải xin rất khổ, lôi theo thầy Lý nuôi ăn nó mấy ngày trên tỉnh để nó nhận thực cho ....v.v....v.v.v

Có thể nói suốt tuổi thơ ngài trung thành với lí tưởng cộng sản. Sau Geneva, ngài tập kết ra Bắc như những anh em Nam sản và vẫn như anh em Nam sản, ngài lộn lại Nam Kì để oánh chết mẹ bọn Mĩ. Ngài N là cộng sản đời đầu, tức là đứng bên anh em nghèo từ trứng nước, ngài chứng kiến anh em nghèo làm cách mạng, đánh tư sản, đổi tiền ....v.v... ngài nghĩ nghèo là số dách rồi. Nhưng hỡi ôi con tạo xoay vần, trong khi ngài không theo kịp thời cuộc, Đảng của ngài đã đổi mới tư duy do nhận ra rằng : chả hay ho đé.o gì khi tất cả cùng nghèo  !!!!!  Nghèo nghĩa là phải đi vay, đi xin, đôi khi xin đểu aka ăn cướp. ngài LêthanhNghị đáng kính với đội ăn mày của ngài vẫn lừng danh khối XHCN vì hỡi ôi, vác rá đi xin viện trợ. Dân đói méo mồm.

Từ khi đổi mới năm 1990, Đảng bắt tay với anh em khác buông con phóng lợn, vứt cái chai vỡ, ngừng rạch mặt, đéo dọa láng giềng nữa, rút quân ở Căm về và búp 1 phát, vn đang từ đói ăn thành xuất khẩu gạo thứ 2 trên thế giới. Từ đó đến nay cứ 3 tháng 1 đường cao tốc mới đc xây, các cao ốc 1 ngày mọc thêm 69 căn, dân càng giàu thì càng mua ô tô lái, phim ngày xưa đạp xe đạp có bông hồng buộc ở dây phanh với cái đài pin ở hông thì gọi là tay chơi, nay diễn viên lái BMW mui trần mép phun khói xì gà cuba hạng nhất. Ngài NN của chúng ta vỡ mộng, với 1 não bộ suốt đời theo đảng và đc nhồi nhét rằng nghèo là cao quý, ngài đéo hiểu sao lũ nghèo hiện giờ bị coi như cứt. Thưa quý ngài NN, sau 1990, Đảng đã nhận ra đéo hay ho gì lũ đói thối mồm, adua với chúng là chết, đó là lí do họ phải tự đổi mới.

Dân nghèo đã bớt đi rất nhiều, 1980 tôi từng ăn cơm với nước rau, bữa nào có da lợn xào cong lên, tôi thả miếng bì vào bát và khoe với mẹ tôi : con thuyền này mẹ ơi. tôi với anh tôi vớt từng miếng tóp mỡ trong bát canh và nhem nhem nhau khi vớt đc : tóp mỡ đây này  !!!  Đảng phải đứng bên người nghèo, đúng ko  ???  sai rồi, người nghèo đã ít đi rất nhiều và phần đông trong số đó là quân mạt hạng mà thôi. Cứ chăm chỉ làm ăn là giàu, người giàu không có lỗi. Ra khỏi Đảng đi hỡi quý anh, đảng ko thuộc về bọn nghèo nữa, anh ko thể chấp nhận sự thật đó đâu.

Và hỡi anh em dân chủ lẫn đối kháng, anh em có nhận ra chính anh em mới là cộng sản đời nay khi anh em bênh lũ nghèo hệt như đảng méo mồm mùa 1932 khói lửa  ???

Tản mạn tý thôi.

( ảnh chụp ở hỏa lò : anh em tiền thân của Annam cộng sản Đảng, nói thật, chả khác đéo phường trộm chó )

Kim chi vụn hào : Cái gì ngon là phải ăn nhanh. 


( soi.today )


Hồi tháng 3, tôi đã rị mọ chỉ mọi người tự làm dầu hào từ con hào. Dầu hào tự làm ngon, lại yên tâm là không có “ chất gì ” ở trỏng.

Phụ phẩm thừa ra từ quá trình làm dầu hào này là một nhúm thịt hào chin, đã xay vụn cho nát bét. Mớ vụn hào này bỏ rác cũng được, nhưng do thấy phí ( thực chất là không muốn bỏ thực phẩm ) nên tôi đem chúng bỏ vào ngăn đông lạnh, để chờ nghĩ ra món có thể vận dụng. Sau khi đọc thông tin nói rằng một số vùng ở Hàn Quốc có muối kim chi với hải sản – tức cho hào, cá nhỏ, tôm ..... vào kim chi thay vì chỉ muối mỗi cải thảo – tôi đã thử lấy vụn hào này ra để làm kim chi.

Cách làm kim chi nhìn chung cũng giống như đã chỉ trong bài “ Làm món ngâm nước bạn cho món nước ta thêm thanh nhã ”.  Ban đầu cũng là xát muối vào bẹ cải rồi để qua đêm cho muối rút nước từ cải ra. Một vài bạn nói muối làm cho cải nhũn, tôi thì thấy rằng mua cải trồng tử tế, sau đó chỉ xát muối nhẹ lên phần bẹ cứng như đã hướng dẫn là cải vẫn bình thường, còn xát nhiều vào cả phần bẹ lẫn phần lá là cải nhanh nhũn lắm.

Xát muối xong là đến phần ngâm làm kim chi, cách pha gia vị muối cũng có thể làm giống bài cũ, chỉ khác một chỗ là cho thêm vụn hào rã đông vào. Cách làm sau đấy vẫn y thế. Mọi người chịu khó tham khảo lại bài cũ.

Đối với những ai thích thí nghiệm cái mới, tôi có mày mò ra cách pha gia vị khác, đỡ cực hơn cách đầu, nhưng tốn tiền mua nguyên liệu hơn. Gia vị ngâm kim chi mới bao gồm :


Nước nhểu ra từ cải thảo sau khi xát muối

Sốt tương ớt gochujang của Hàn Quốc

Nước tương ( có thể thêm một ít nước mắm nếu khoái đậm đà )

Đường thô ( hoặc mật mía )

Muối

Ớt bột Hàn ( Ớt bột Việt cũng được, nhưng nên cẩn thận do ớt bột Việt cay hơn )

Vụn hào


Liều lượng ra sao tuỳ chúng ta muối nhiều hay ít, thích cay/mặn ..... đến đâu. Thường thì sốt tương ớt pha với nước cải thảo muối là nguyên liệu nhiều nhất, cứ lấy nước cải thảo ra trước – lấy một lượng vừa đủ với cải mình sắp ủ kim chi, nếu cải cho nhiều nước quá thì phần còn dư có thể giữ lại muối cái khác hoặc đổ đi – sau đó pha sốt tương gochujang vào nước cải thảo. Pha đủ tương cho hỗn hợp sền sệt ( gochujang rất quánh, tương dẻo như đường mạch nha, nên pha loãng vừa phải là nó nom sền sệt ) là nêm ớt bột, muối đường nước tương ..... tuỳ hỷ.

Dưới đây là hai hãng tương gochujang mà tôi từng sử dụng :

Tương gochujang của Kisoondo

Tương gochujang của JookJang

Tại sao dùng gochujang ? Đây là tương ớt của Hàn, tương truyền thống thường sẽ ủ từ bột đậu nành lên men, bột đại mạch, bột nếp, muối, bột ớt ..... Không có gochujang là chúng ta phải mất công quậy bột nếp bột gạo bù vào, nhưng có gochujang rồi là chỉ cần pha sệt nó xong nêm nếm là có thể đem ủ kim chi, bớt được khoản nấu bột gạo lên. Gochujang tử tế thường cũng sẽ có đậu nành lên men ( nên mới gọi là tương ), thành ra nó tốt cho ruột, không làm tổn hại bao tử. Bạn nào muốn ăn chay, muối kimchi y thế này thì bỏ vụn hào ra.

Theo kinh nghiệm cá nhân, gochujang của hai hãng Kisoondo và Jookjang rất ngon, cả hai đều là do gia đình hoặc làng xã sản xuất, không làm công nghiệp đại trà, và bản thân tương cũng không dùng hóa chất, phụ gia. Kisoondo của gia đình bà chủ Ki lấy muối kim chi ngon hơn ( lấy ướp thịt cá, xào rau củ ..... cũng ngon ), còn Jookjang dùng pha sốt chấm sẽ vừa miệng hơn.

Pha ra hỗn hợp ủ từ tương ớt rồi là chỉ cần trét chúng lên từng bẹ cải, sau đó cho vào hũ ủ tiếp chừng 1,2 ngày là có kim chi ăn. Do có vụn hào trong đó, mỗi ngày nên mở hũ kimchi ra và kiểm tra xem “ tình hình ” có ổn không. Nhà tôi hay được khen là môi trường có nhiều khuẩn tốt nên chỉ cần một ngày là kimchi đã ngon lành, có thể đem bỏ tủ lạnh.

Thí nghiệm cho vui thế, nhưng may mắn thay, kim chi vụn hào ngon ngoài sức tưởng tượng. Màu của nó không đỏ tươi như kim chi thường, nhưng lại có “ hải vị ” thơm phức. Khuyết điểm của nó là do có hải sản nên không trữ lâu được như kim chi thường, phải ăn ngay trong vòng 3,4 ngày. Tuy nhiên nó ngon quá nên ai nấy cũng chén sạch trong mấy cú gắp.

Kim chi này có thể ăn cùng cơm nóng hoặc lấy nấu canh súp, nấu mì. Ai nấy đều vui do vừa có món ăn ngon vừa không phải bỏ phí vụn hào.

*

Mua gochujang : Thị trường Việt Nam – đặc biệt là các siêu thị Hàn – có bán gochujang, nhưng hầu như là gochujang của các hãng công nghiệp. Thực ra công nghiệp cũng có cơ sở làm đàng hoàng, nên tương nó như thế nào là tuỳ vào hãng sản xuất chúng ta chọn mua. Các loại gochujang này đa số nằm trong hộp nhựa, và mua ở Việt Nam luôn dễ hơn.

Ai thích dùng gochujang “ làng xã, gia đình trị ” giống tôi ( tương bỏ trong hũ thủy tinh ) có thể bấm vào facebook HASU House nhờ đặt mua. Bạn chủ bên này có người quen hay đi Hàn, thực ra bạn ấy chẳng có bán buôn tương gì nhưng do tôi ..... năn nỉ quá nên bạn lấy về hộ ( với lời hứa là sẽ làm kim chi cho ăn, nhưng tới giờ vẫn chưa có gì cho tại cả nhà cứ thế xơi gần hết, không kịp chừa, thành thật xin lỗi bạn ). Do lấy lẻ tẻ mất công nên bạn ấy thường chờ nhiều người đặt tương một lúc, hoặc ai đó đặt nhiều ( cỡ 6,7 hũ ) thì bạn ấy mới gom mua một lần để đỡ mệt. Bạn ấy cũng sẽ mua được nước tương xịn ( ủ từ 1-3 năm ) của Nhật và rượu Mirin hữu cơ của Nhật.

Những điểm đến đẹp bậc nhất châu Âu để ngắm lá vàng, đỏ.



( vnexpress )


Từ tháng 9 đến tháng 11, du khách có thể đến Pháp hoặc Croatia để chiêm ngưỡng mùa cây thay lá ở châu Âu.

Thung lũng Loire, Pháp


Dù nước Pháp có nhiều điểm đến lãng mạn trong mùa thu, thung lũng Loire vẫn được coi là một trong những nơi đẹp nhất để tham quan. Gần 750 km2 diện tích trồng nho ở đây đồng loạt chuyển sang màu vàng, cam và đỏ rực khi thu đến. Trải nghiệm nên thử tại đây là nếm rượu vang làm từ nho trong thung lũng, với các loại từ phổ thông đến hảo hạng. Ngoài ra, nhiều du khách tới đây thích thuê xe đạp, men theo những con đường mòn dài vô tận để ngắm nhìn thung lũng.

Hồ Bled, Slovenia


Vùng hồ Bled sở hữu phong cảnh đẹp quanh năm, nhưng nhiều du khách và các blogger du lịch thích nhất điểm đến này vào mùa thu. Hồ hình thành từ kỷ Băng hà, được tô điểm bởi một nhà thờ cổ trên hòn đảo nhỏ giữa hồ. Mùa thu là thời gian thích hợp cho các hoạt động ngoài trời như chèo thuyền, đạp xe, leo núi và dã ngoại. Vùng ven hồ giống như một tổ hợp nghỉ dưỡng, cung cấp nhiều dịch vụ du lịch cho du khách quanh năm. 

Dãy núi Carpathian, Romania


Phần phía nam của dãy núi Carpathian thuộc lãnh thổ Romania mang đến những khung cảnh đáng chiêm ngưỡng, nhất là khi cây cối thay đổi màu sắc. Ở Romani, con đường nằm ở trên cao mang cho người dân và khách du lịch tầm nhìn toàn cảnh vùng núi là Transfagaraan. Con đường nhiều khúc cua bắt đầu từ làng Bascov sẽ đưa du khách đến những đỉnh núi cao nhất của Romania. Trên đường đi, khách tham quan có thể dừng chân tại thành cổ Poenari, hồ Vidraru và thác Capra. Transfagaraan thường đóng cửa từ cuối tháng 10 đến hết tháng 6 hàng năm vì tuyết và thời tiết xấu, du khách nên lựa chọn hành trình từ tháng 9 đến tháng 10 để không bỏ lỡ khung cảnh mùa thu tại đây. 

New Forest, Anh


Trong số 15 công viên quốc gia của Anh, New Forest được đánh giá là nơi có mùa thu đẹp nhất, đón tới 15 triệu lượt khách tham quan hàng năm. Con đường dẫn đến khu rừng đi qua nhiều ngôi làng đẹp như ảnh in trong các tấm bưu thiếp. Bên cạnh đó, khu rừng còn là ngôi nhà của hàng nghìn con ngựa, hươu, nai và bạn có thể bắt gặp chúng dễ dàng. Thời gian đẹp nhất để đến New Forest là tháng 10, 11, khi sắc màu mùa thu bao phủ khắp khu rừng. 

( Người Phố Cổ )


Mối liên quan duy nhất giữa Việt Nam và Venezuela đó là tên hai nước đều bắt đầu bằng chữ V, thế thôi, ngoài ra tôi chả thấy có bất kỳ một sự liên hệ gì về tình trạng kinh tế, thể chế lãnh đạo, đường lối ngoại giao hay địa chính trị , thế mà đảo chính bên đấy vẫn khiến các trí thức Annam cố rặn ra được nỗi trăn trở lườm mắt đánh động thượng tầng kiểu đấy nhé, nhìn mà làm gương đi nhé, như đúng rồi mới tài chứ lại. Khó thế mà sao chúng nó cũng nghĩ ra được. Các anh chị cứ yên tâm rằng những biến động quốc tế khiến Việt Nam phải lo lắng chắc chắn là có, tuy nhiên lại rất tập trung chỉ ở vài quốc gia mà thôi. Nếu là đảo chính ở Seoul thủ đô của đối tác kinh tế và nhà đầu tư hàng đầu, hay FED tăng lãi suất, hay Trung Quốc đuổi Đông Lào tiểu bá ra khỏi Nhất Đới Nhất Lộ thì mới cần phải lo vì nó thiết thực miếng cơm manh áo. Còn các sự kiện vớ vẩn như xả súng, đánh bom khủng bố, đảo chính bạo loạn thì đối với Annam ta cũng chỉ như khạc bãi đờm xuống Hồ Tây mà thôi. Bớt xạo lồn lại đi, có phải cứ cố đưa mõm vẩu ra khỏi biên giới là thành trí thức cấp tiến level cuốc tế đéo đâu à cơ  ???

Muốn hiểu về hoàn cảnh của Venezuela cũng như các quốc gia Nam Mỹ và bi kịch của tộc người Latin da nâu dưới sự bá quyền của Mỹ từ thời học thuyết Monroe, tôi gợi ý các anh chị đọc tiểu thuyết Trăm Năm Cô Đơn của Gabriel Garcia Marquez. Các trí thức Saigon có thể bỏ qua không đọc vì để hiểu cuốn này cần mức IQ tương đối, dưới 120 không bao giờ nuốt được. Câu chuyện chính trị ở Mỹ Latin cực kỳ phức tạp với nhiều di sản từ lịch sử và như thường lệ, nó lại bắt đầu ở Venezuela.

Năm 1812, một trận động đất ở Caracas giết chết hơn 10.000 người, Giáo Hội La Mã lên tiếng cho rằng đó là lời cảnh báo của Chúa đối với sự nổi loạn ở Nam Mỹ chống lại Tây Ban Nha ( khu vực này do đích thân Giáo Hoàng chia biên giới cho 2 đứa con cưng Iberia là Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha ). Một người lãnh đạo của phe nổi loạn đã tuyên bố nếu thiên nhiên chống lại chúng tôi, chúng tôi sẽ chiến đấu chống lại nó kể cả đó là ý của Chúa Trời. Người nổi loạn đó chính là Bolivar - người có chân dung được in trên những tờ tiền vô giá trị của Venezuela ngày nay. Bolivar là hiện thân của đại tá Aureliano Buendia trong Trăm Năm Cô Đơn, chỉ có điều con cháu ông ngày nay sẽ không còn con cá vàng nào nữa cả. 

Venezuela - cái nôi cách mạng Nam Mỹ nhưng đã không bao giờ tạo ra được một Washington. Lý tưởng Cách mạng Nam Mỹ thế kỷ 19 vĩ đại tới mức những đoàn quân tiên phong trong các chiến dịch cuối cùng tiêu diệt quân Tây Ban Nha và phe Bảo Hoàng hầu hết đều là chí nguyện quân đến từ Anh, Ireland và Châu Âu lục địa. Nhưng chẳng có súng đạn nào thay đổi được những thứ vốn thuộc về tự nhiên : Venezuela không thể trở thành nước Mỹ. Những con tàu đầu tiên chở người Tây Ban Nha di cư - hầu hết là những thanh niên độc thân nghèo khổ, kết hôn với thổ dân bản địa và nô lệ châu Phi được mang sang sau đó đã tạo ra một di sản Nam Mỹ hỗn tạp về chủng tộc và văn hoá không thể nào thay đổi dù tất cả các quốc gia Nam Mỹ đều ngồi trên những mỏ vàng, bạc, khoáng sản và lương thực dồi dào. Trong di chúc của mình, người anh hùng Bolivar đúc kết ngắn gọn rằng Mỹ Latin không thể cai trị.

Với cơ cấu nhân chủng học hơn một nửa là người lai Mestizo, Venezuela không bao giờ thoát ra được lời nguyền chủng tộc. Quốc gia duy nhất ở lục địa này từng đạt tới sự thịnh vượng ( với mức sống tương đương Pháp ) là Argentina - quốc gia có 82 % là người da trắng. Các cuộc cách mạng ở Mỹ Latin xưa nay đều được lãnh đạo bởi những gia đình da trắng tinh hoa ( như nhà Castro ở Cuba ). Người Mỹ dựng nước bằng những nền tảng rất rõ ràng : Đạo Tin Lành, quyền tư hữu tài sản được bảo vệ bằng Hiến Pháp và những công dân gốc Anglosaxon / Irish thuần khiết cùng sự cấm pha trộn chủng tộc với dân bản địa hay nô lệ da đen nghiêm ngặt được ghi rõ ràng vào trong luật. Nước Mỹ được khai sinh bằng súng, mồ hôi và kinh thánh của những người da trắng. Bất kỳ quốc gia nào hấp thụ các lý tưởng nước Mỹ tuyên truyền ngày nay ( tự do, bình đẳng, dân chủ ..... ) thì đều ăn cứt vì nó chỉ là làm màu và sai hoàn toàn với lịch sử. Cho đến tận những năm 70 ở một số bang của Mỹ, việc giết thổ dân Anh Điêng vẫn là hợp pháp.

Các quốc gia Mỹ Latin hầu hết đều thất bại trong phát triển kinh tế xã hội vì nguyên nhân văn hóa giáo dục và chủng tộc chứ không phải vì thể chế dù đã giành được độc lập từ thế kỷ 19. Bất kể nỗ lực thế nào, hiện thân của Nam Mỹ vẫn là nàng Isaura cô tì nữ lai đen trong bộ váy nữ hoàng với ước mơ duy nhất là được tự do, nhưng làm gì với tự do thì nàng không biết. Mỹ Latin là ví dụ về vấn đề chủng tộc đối với một quốc gia. Lũ cánh tả mặt lồn luôn nói rằng đa văn hóa, hòa trộn các tộc người với nhau thành một thì thế giới sẽ hòa bình tràn ngập yêu thương, hãy đưa chúng sang Nam Mỹ để nếm thử đặc sản cách mạng, bắt cóc giết người và cartel ma túy của lục địa này. Tất cả các nền dân chủ ở Mỹ Latin đều giả hiệu vì như đã nói, người Mỹ Latin thích tự do chứ không phải dân chủ, mà dân chủ để làm gì ? Các đồng minh đắc lực nhất của Mỹ ở đây xưa nay là Batista và Pinochet. Đừng xạo lồn nữa nhức đầu lắm các trí thức Annam khố rách ạ.

Mỗi quốc gia đều có hoàn cảnh riêng. Người dân, nền văn hoá, vị trí địa lý, tất cả sẽ tạo nên những đặc điểm riêng biệt cho từng nước. Hệ thống cai trị chỉ là hệ điều hành sao cho phù hợp với phần cứng có sẵn mà thôi. Chính bản thân Bolivar cũng muốn xây dựng chế độ chuyên chế sau 16 nắm quyền vì bất lực trong việc xây dựng một nền dân chủ mô phỏng Hoa Kỳ. Venezuela không cần dân chủ, nước này cần một nhà độc tài doanh nhân, người khát khao làm giàu cũng phải nhiều như khát máu, đó là cách duy nhất để cai trị thành công một lục địa Mỹ Latin nóng bức, hỗn tạp và tăm tối. Đừng nghe bọn nước ngoài xạo lồn, cái chúng quan tâm ở Venezuela không phải là người dân trên mặt đất mà chỉ là mỏ dầu dưới lòng đất mà thôi.